Biznes

4 minut

2 miliardy na minusie –  za energię elektryczną w 2025 r.

photo

Dwa miliardy złotych na minusie – czyli o tym ile polska gospodarka zapłaciła zagranicznym wytwórcom za energię elektryczną w 2025 r.

W 2025 r. polskie energetyczne podwórko emocjonowało się najróżniejszymi newsami – a to rekordowym udziałem OZE w miksie wytwórczym latem, a to węglową dominacją w okresie Dunkelflaute. Koniec roku pozwolił na istny festiwal emocji związanych m.in. z korzystnymi taryfami dla gospodarstw domowych, dzięki którym nie będzie potrzeby dalszego mrożenia cen energii dla tej grupy klientów; uzyskaniem w rekordowym czasie decyzji KE o pomocy publicznej dla pierwszej polskiej elektrowni jądrowej w Choczewie (brawo ekipa Ministerstwo Energii/PEJ!), czy też ostatnią aukcją na rynku mocy i brakiem odpowiedzi na pytanie: „Co dalej?” w zakresie finansowania nowych mocy dyspozycyjnych i zapewniania opłacalności dla starszych bloków, które obecnie gwarantują nasze bezpieczeństwo energetyczne.

Mimochodem, tuż obok tych wszystkich wielkich, historycznych, epokowych i nadzwyczajnych wydarzeń w sektorze, w sposób najzwyczajniejszy w świecie wypłynęło z Polski bagatela 470 mln EUR, czyli… prawie 2 mld PLN. 

Dla zobrazowania – to nieco ponad połowa tego, ile będzie kosztował nowy blok gazowy w Rybniku budowany przez PGE o mocy prawie 900 MW.

Za nasze zapóźnienia w transformacji zapłaci polski przedsiębiorca, natomiast zyska… skandynawski, francuski, czy niemiecki wytwórca.

Energetyczny biznes po polsku – tanio sprzedać, drogo kupić…

W 2025 r. Polska w ramach działania wspólnego europejskiego rynku zaimportowała 5,6 TWh energii elektrycznej płacąc za nią średnio prawie 137 EUR/MWh. Jednocześnie polskim wytwórcom energii elektrycznej udało się rynkowo wyeksportować 4,6 TWh energii elektrycznej, jednak otrzymywali oni za nią średnio znacząco mniej, bo jedynie niespełna połowę tego co za energię zaimportowaną – 66 EUR/MWh. 

Zaimportowana energii elektryczna: koszt średnio prawie 137 EUR/MWh.

Wyeksportowana energii elektryczna: koszt 66 EUR/MWh.

Daje to 70 EUR średniej różnicy (ponad 300 zł/MWh wg aktualnego kursu). 

Relację tych wielkości przedstawiono na wykresie niżej. W skali całego roku okazuje się, że nasi wytwórcy pozyskali od zagranicznych odbiorców energii elektrycznej jedynie 310 mln EUR, w czasie, gdy krajowa gospodarka zapłaciła prawie 780 mln EUR za import energii – oznacza to ujemny (i to mocno!) bilans polskiej wymiany handlowej energii elektrycznej z Europą. A rok 2025 r. zakończyliśmy przekazując europejskim wytwórcom energii elektrycznej prawie 2 mld PLN.

Rysunek 1. Relacja godzinowego wolumenu wymiany handlowej energii elektrycznej Polski z zagranicą i ceny energii (źródło: ENTSO-E).

W godzinach szczytów zapotrzebowania … polski system elektroenergetyczny ratuje się importem, [zaś] w nocy oraz w godzinach szczytu generacji fotowoltaicznej polscy wytwórcy wypychają energię za bezcen (a niekiedy i po cenie ujemnej, a zatem za dopłatą!)

Upychamy sąsiadom energię z OZE za grosze, a w godzinach wysokiego zapotrzebowania nasze elektrownie nie dają rady i płacimy krocie za import energii.

Wnioski

Jakie wnioski możemy wyciągnąć na podstawie wskazanych wyżej liczb? 

Z pewnością jeden – nasze elektrownie dyspozycyjne nie robią biznesu ze sprzedaży drogiej energii sąsiadom, w chwilach, kiedy oni sami jej potrzebują. 

W godzinach szczytów zapotrzebowania – zarówno porannego, jak i wieczornego krajowy system elektroenergetyczny ratuje się importem (nie tylko z powodów ekonomicznych) – przestarzałe elektrownie węglowe po prostu nie dają rady zapełniać luki po spadającej generacji fotowoltaicznej, której moc zainstalowana w polskim KSE przekroczyła niedawno 25 GW. 

Jednocześnie słaba integracja OZE, niewielkie zdolności do magazynowania energii sprawiają, że jedynie godzinach szczytu generacji fotowoltaicznej polscy wytwórcy (głównie OZE, ale i inni, którzy są zmuszeni do sprzedawania energii po ustalonej cenie godzinowej) wypychają energię za bezcen (a niekiedy i po cenie ujemnej, a zatem za dopłatą!) naszym sąsiadom.

 Poniższy rysunek przedstawia w jakim rozkładzie godzinowym Polska importowała/eksportowała energię elektryczną w 2025 r.

Rysunek 2. Godzinowy rozkład średniej wymiany między Polską, a systemami krajów ościennych wraz z godzinowym rozkładem przychodu ze sprzedaży/ kosztu pozyskania energii elektrycznej w wymienia transgranicznej w 2025 r. (źródło: ENTSO-E).

Energetyczna pętla niemożności

Odpływ pieniędzy można ograniczyć inwestycjami w nowe, sprawne bloki dyspozycyjne oraz magazyny energii, ale… inwestycje potrzebują środków, które aktualnie wypływają z kraju i zasilają budżety zagranicznych koncernów energetycznych. 

I w ten sposób domyka się pętla:

Zarabialibyśmy pieniądze na sprzedaży energii sąsiadom w drogich godzinach, gdybyśmy mieli nowoczesne bloki i magazyny energii, których nie mamy, bo za pieniądze, które mogłyby iść na ich budowę polska gospodarka kupuje energię zza granicy.

Co dalej?

Polska gospodarka niczym kania dżdżu potrzebuje nowych, elastycznych bloków energetycznych, które niskim kosztem mógłby zapewnić Polsce i krajom ościennym energię elektryczną. 

Póki co sprzedajemy za bezcen energię z OZE (co do którego, jako kraj, mamy dalsze ambicje rozwoju), której nie magazynujemy (bo póki co nasz park magazynów energii na to nie pozwala), a jednocześnie druga noga udanej transformacji energetycznej – energetyka sterowalna nie jest w stanie konkurować na europejskich rynkach, a jej rozwój przydławiony jest odcinaniem przychodów na rzecz zagranicznych wytwórców. 

Za nasze zapóźnienia w transformacji zapłaci polski przedsiębiorca, natomiast zyska… skandynawski, francuski, czy niemiecki wytwórca.

Tymczasem rokrocznie za granicę odpływa nam równowartość sumy, za którą wybudowalibyśmy przynajmniej połowę dużego bloku gazowego.

Autorzy: Kamil Lukaszczyk i Paweł Kryczyk

Może zainteresują Cię również

2 minut

Zachowaj się bezpieczenie podczas zagrożenia i ataku

Przypominamy poradniki przygotowane przez Policję i ABW (Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego). Dzwoń pod numer 112. Powiedz, gdzie jesteś i co się wydarzyło. Przekaż wszystkie informacje, które mogą pomóc służbom. W sytuacji zagrożenia liczą się sekundy. Warto wiedzieć, jak wtedy się zachować, aby zwiększyć szanse na bezpieczeństwo własne i innych. Zapamiętaj kilka zasad: Oddal się od zagrożenia. […]

facebook twitter link yotube linkedin instagram whatsup